Coronavirus Church Let’s work with the State for the people to live says Jerome

«Η Εκκλησία
προσαρμόζεται
όταν υπάρχει
ανάγκη» – «Δεν
υπάρχει
“έκπτωση” για
την Θεία
Κοινωνία» – Τι
απαντά στις
«ακραίες» θέσεις
κληρικών και
Μητροπολιτών –
Ποιό μήνυμα στέλνει στους πιστούς – Ο Αρχιεπίσκοπος ευχαρίστησε
γιατρούς, νοσηλευτικό, αλλά και ερευνητικό προσωπικό για την
αυτοθυσία τους
Στην ανάγκη να παραμένουμε και να προσευχόμαστε στα σπίτια μας μετατρέποντάς τα σε
μικρές Εκκλησίες αναφέρθηκε ο Αρχιεπίσκοπος Ιερώνυμος, ο οποίος εξήλθε σήμερα από το
νοσοκομείο, όπου είχε μπει χθες για προγραμματισμένη τοποθέτηση βηματοδότη.

Σε συνέντευξη που παραχώρησε στον ΑΝΤ1 μίλησε για την δύσκολη περίοδο που διανύουμε,
ενώ έκανε λόγο και για την απόφαση να ανασταλούν όλες οι Θείες Λειτουργίες και οι
Ακολουθίες και να διεξάγονται χωρίς την παρουσία και την συμμετοχή πιστών χαρακτηρίζοντας
συγκλονιστικό το γεγονός. Ευχαρίστησε γιατρούς, νοσηλευτικό, αλλά και ερευνητικό προσωπικό
για την αυτοθυσία τους και έκανε γνωστό ότι η ΔΙΣ έθεσε όλες τις κοινωνικές δομές της
Εκκλησίας στην διάθεση της Πολιτείας και επεσήμανε πως «αυτήν την στιγμή δεν πρέπει να μας
χωρίζει τίποτε. Καλούμαστε να είμαστε ενωμένοι στον κοινό εχθρό που λέγεται κορωνοϊός».

Ο Αρχιεπίσκοπος επεσήμανε οτι είμαστε κλεισμένοι στα σπίτια μας, όχι γιατί φοβόμαστε, αλλά
ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Ο Αλέξης Παπαχελάς περιγράφει
την εμπειρία του στη ΜΕΘ με
κορωνοϊό – «Μπορεί να μην
αγκαλιάσεις ξανά αυτούς που
αγαπάς»
05/04/2020, 14:32

Thema Insights

Πώς το μαγαζί της γειτονιάς
γίνεται e-shop στην εποχή της
καραντίνας
08/04/2020, 18:44
Ασφάλεια αυτοκινήτου έως -43%
από τον καναπέ σου!
06/04/2020, 13:30
Οι αθλητές δείχνουν το δρόμο
03/04/2020, 10:38

επειδή αγαπάμε τον άνθρωπο.

«Μου έρχεται στην σκέψη ο Λόγος Του Θεού, η προτροπή «Και εσύ είσελθε εις το ταμείον σου». Κάτι που
εκφράζεται με διαφορετικά λόγια από πλευράς Πολιτείας, αλλά έχει το ίδιο νόημα με αυτό που είπαμε,
δηλαδή να κάνουμε τα σπίτια μας Εκκλησία. Το Ταμείον, λοιπόν, είναι κατά την εκκλησιαστική θέση το
ιερότερο σημείο του σπιτιού μας ή, αν θέλετε, στον εαυτό μας ο εσωτερικός μας κόσμος. Έτσι καλούμαστε
σήμερα να κάνουμε μία αυτοεξέταση, μία αυτοκριτική, έναν αυτοέλεγχο».

«Αυτό στην πραγματικότητα εκτείνεται σε τρεις χώρους, δηλαδή σε αυτά που πέρασαν, σε
εκείνα που περιμένουμε και σε όσα ζούμε» σημείωσε ο Αρχιεπίσκοπος εξηγώντας πως το
παρελθόν δε μπορούμε να το αλλάξουμε και το μέλλον δεν ξέρουμε αν θα έρθει, άρα έχουν
μέσα τους το απραγματοποίητο, γι’ αυτό και πρέπει να εντείνουμε τις προσπάθειές μας στο
σήμερα.

«Δεν υπάρχει διάκριση στις προσπάθειες Πολιτείας και Εκκλησίας, αλλά πρέπει όλοι μαζί να
αντιμετωπίσουμε από κοινού αυτήν την πανδημία για να σωθεί ο άνθρωπος, για να ζήσει ο άνθρωπος»
τόνισε ο Αρχιεπίσκοπος. Για τις κλειστές Εκκλησίες ο Αρχιε ίσκο ος υ ογράμμισε ως αυτό π π π π
μας έχει συγκλονίσει ως γεγονός . «Έχουμε πολλά παράπονα από πιστούς και ιερείς. Για τον ιερέα
δεν υπάρχει χειρότερο πράγμα, μεγαλύτερος πόνος, από το να αγγίζει το θυσιαστήριο και να μη μπορεί να
λειτουργήσει. Όπως ξέρουμε, όμως, η εκκλησία βαδίζει πάνω στην ακρίβεια και στην οικονομία. Η
ακρίβεια είναι κάτι που το θέλουμε στην ζωή μας, αλλά δεν έρχονται όλα όπως τα θέλουμε. Σε αυτό το
σημείο έρχεται η Εκκλησία με την Οικονομία. Να οικονομήσει τα πράγματα, να βρει λύση. Δεν είναι το
όνειρο μας να κάνουμε οικονομία σε όλες τις θέσεις της Εκκλησίας, αλλά είναι η ανάγκη. Και η Εκκλησία
διαμέσου όλων των αιώνων έχει αποδείξει ότι έχει την δυνατότητα να προσαρμόζεται και να οικονομεί και
ως προς το σύνολο των ανθρώπων και ως προς τον καθένα ξεχωριστά.Για παράδειγμα, στην προσωπική
μας ζωή βλέπουμε πόσες αταξίες έχουμε κάνει και ζητάμε μία οικονομία, ένα έλεος του Θεού. Έτσι και η
κοινωνία έχει παραστρατήσει πολλές φορές και χρειάζεται μία οικονομία».

«Κλεινόμαστε, εξάλλου, στο σπίτι μας όχι επειδή φοβόμαστε, αλλά επειδή αγαπάμε τον
άνθρωπο» επεσήμανε ο Αρχιεπίσκοπος και εξήγησε ότι «η Θεία Λειτουργία χωρίζεται σε δύο
κομμάτια σε αυτό της συνάθροισης και σε εκείνο της Θείας Ευχαριστίας. Το θέμα της Θ. Ευχαριστίας για
την Εκκλησία δεν έχει έκπτωση. Εκεί που χρειάζεται η οικονομία είναι η συνάθροιση και εκεί ακριβώς
συνεννοούμαστε με την Πολιτεία η οποία δεν έχει λόγο για την Θεία Κοινωνία, έχει όμως λόγο για την

συνάθροιση, για την προστασία των ανθρώπων. Τουτέστιν αυτό που λέμε και εμείς. Διαφορετικά είναι
εγωιστικό να λέμε: “εγώ θα κοινωνήσω, εις βάρος του αδελφού μου που από την συνάθροιση υπάρχει
πιθανότητα να προσβληθεί». Ερχόμαστε λοιπόν στην οικονομία. Η Εκκλησία βρίσκει πάντα τον τρόπο να
θεραπεύσει, δηλαδή να βοηθήσει τον άνθρωπο. Αυτό γίνεται και τώρα σε συνεργασία με την Πολιτεία.
Έχουμε την υποχρέωση να ακούσουμε, να συμμορφωθούμε, να πειθαρχήσουμε».

Αναφορικά με το Άγιο Φως και την ενδεχόμενη συγκέντρωση πιστών έξω από τους ναούς το
βράδυ της Ανάστασης ο Αρχιεπίσκοπος επεσήμανε πως «η ουσία είναι η συμμετοχή μας στο
μυστήριο της Θείας Ευχαριστίας. Όλα τα άλλα είναι πρόσθετα. Τα χρειαζόμαστε. Ομορφαίνουν την ζωή
μας, αλλά δεν είναι τα πρώτα. Εδώ, λοιπόν κάνουμε μία οικονομία και όχι έναν συμβιβασμό και
προσπαθούμε με ότι μέτρο λαμβάνουμε να βοηθήσουμε, ώστε να μην εξαπλωθεί η επιδημία. Το άγιο Φως,
άλλωστε, υπάρχει πάντοτε στην Εκκλησία. Παλαιότερα, πριν γίνουν όσα γίνονται σήμερα για την υποδοχή
έπαιρναν το φως από κανδήλι της Αγίας Τραπέζης. Δεν υπάρχει άγιο φως πρώτης ή δεύτερης κατηγορίας.
Αυτά είναι ήθη που επικράτησαν και τα σεβόμαστε».

Σε ερώτηση της δημοσιογράφου για το αν οι προσωπικές θέσεις που εκφράζουν ιερείς και
αρχιερείς αποπροσανατολίζουν τους πιστούς και προκαλούν σύγχυση ο Αρχιεπίσκοπος
απάντησε πως «αναγνωρίζουμε ότι αυτή η κατάσταση δημιουργεί ερωτήματα και νομίζουμε όλοι ότι
μπορούμε να απαντήσουμε. Βέβαια, υπάρχουν πολλοί που μπορούν να δώσουν απαντήσεις ο καθένας με
τον δικό του τρόπο. Σε ένα, όμως, συλλογικό όργανο δεν νομίζω ότι είναι ο καλύτερος τρόπο να ενεργήσει
κανείς» και ανέπτυξε ένα συγκεκριμένο παράδειγμα. «Ένας καλός ιερέας στην Αρχιεπισκοπή,
ευσεβέστατος και στα καθήκοντα του πάντοτε προσεκτικός μου έγραψε ένα γραμμα πονεμένο που έλεγε
“Μακαριώτατε, έγινα κληρικός για το μυστήριο της Θείας Ευχαριστίας και καλούμαι να το μεταφέρω
στους ανθρώπους. Σήμερα με όλα αυτά που γίνονται μπαίνει εμπόδιο”. Και απαντώ “Και εγώ ταράζομαι
και στενοχωριέμαι και λυπάμαι, αλλά μπαίνει και ένας άλλος λογισμός “πάτερ μου, τα λες στον πατέρα
σου, τα καταλαβαίνει, γιατί αυτή η εξομολόγησή σου έχει σκορπιστεί σε όλους τους εφημέριους της
αρχιεπισκοπής και στα μέσα ενημέρωσης; Είναι περίεργο να σκεφτώ ότι πιο πολύ σε ενδιαφέρει ο
εγωισμός σου και το πρόσωπό σου από το ίδιο το γεγονός της λειτουργίας; Και αυτό δεν το κάνουν μόνο οι
ιερείς, το κάνουν και οι Αρχιερείς και λαϊκοί. Σε αυτήν την περίπτωση θα ήθελα να διαβεβαιώσω ότι τα
μέλη της Διαρκούς Ιεράς Συνόδου, και θεωρώ όλης της Ιεραρχίας, πιστεύουν ότι αυτή τη στιγμή
π π π π ρέ ει να ε ικρατήσει το νεύμα της οικονομίας της Εκκλησίας και η ροσ άθεια να π π
συνεργαστούμε όχι μόνο με την ολιτεία αλλά και με ο οιονδή οτε φορέα θέλει και π π π
ε ιθυμεί να συνεργαστούμε για να ζήσει ο κόσμος π » .

Coronavirus. The Sequences of Easter Closed in the Doors Ministerial Decision Released

Εκδόθηκε η Κοινή Υπουργική Απόφαση από
τους υπουργούς Υγείας και Παιδείας –
Κανονικά θα έρθει και το Άγιο Φως αλλά με
πιο λιτή τελετή
Με τον πιο ξεκάθαρο τρόπο η νέα Κοινή Υπουργική
Απόφαση των υπουργών Παιδείας Θρησκευμάτων και
Υγείας λέει ότι οι λειτουργίες από την Κυριακή των Βαϊών
θα γίνονται κεκλεισμένων των θυρών και χωρίς πιστούς.

Η ΚΥΑ αφορά στους χώρους λατρείας όλων των δογμάτων για το διάστημα από 12 Απριλίου
έως και 20 Απριλίου. Οι νέες ρυθμίσεις προβλέπουν μεταξύ άλλων τα εξής:

Α. Απαγορεύονται παρουσία κοινού, οι λειτουργίες, λατρευτικές συνάξεις, ιεροπραξίες και πάσης
φύσεως θρησκευτικές τελετές σε όλους ανεξαιρέτως τους χώρους θρησκευτικής λατρείας κάθε
δόγματος και θρησκείας ανεξαρτήτως μεγέθους και χωρητικότητας, στο σύνολο της
Επικράτειας, για προληπτικούς λόγους δημόσιας υγείας.

Β. Επιτρέπεται η τέλεση λειτουργιών κεκλεισμένων των θυρών, αποκλειστικά και μόνο από
θρησκευτικό λειτουργό και βοηθητικό προσωπικό (π.χ. ιεροψάλτης) των οποίων ο συνολικός
αριθμός δεν υπερβαίνει τα 4 φυσικά πρόσωπα. Ο κατά νόμο θρησκευτικός λειτουργός είναι
υπεύθυνος για να λάβει όλα τα προσήκοντα μέτρα σύμφωνα με την ΚΥΑ. Δεν επιτρέπεται, ούτε
κεκλεισμένων των θυρών, η τέλεση λειτουργιών σε χώρους λατρείας που βρίσκονται σε ιδιωτικά
κτήματα, κτίρια κ.λπ.

Γ. Απαγορεύεται η επίσκεψη κοινού, ατομικά ή ομαδικά, στα μοναστήρια. Επιτρέπεται η τέλεση
λειτουργιών και ακολουθιών στα μοναστήρια χωρίς την παρουσία κοινού.

Δ. Επιτρέπεται, επιπλέον της τηλεοπτικής και ραδιοφωνικής, και η αυτοτελής διαδικτυακή
μετάδοση της λειτουργίας.

Divine Liturgy Easter Without believers on Holy Week Christ is Risen on May 26

Ανάσταση τα μεσάνυχτα της Τρίτης 26 Μαΐου, ημέρα της απόδοσης της εορτής του
Πάσχα, αποφάσισε την Τετάρτη σε τηλεδιάσκεψη η Διαρκής Ιερά Σύνοδος. Οι ακολουθίες της
Μεγάλης Εβδομάδας θα γίνουν κανονικά αλλά κεκλεισμένων των θυρών για να τις
παρακολουθήσουν οι πιστοί από την τηλεόραση ή διαδικτυακά.
Το βράδυ της 26ης προς 27 Μαίου θα τελεσθεί στους ναούς η πανηγυρική αναστάσιμη
Παννυχίδα που τελείται κανονικά τα μεσάνυχτα του Μεγάλου Σαββάτου, την τελευταία δηλαδή
ημέρα που ψάλλεται το «Χριστός Ανέστη», παραμονή της Αναλήψεως και εφόσον οι συνθήκες
το επιτρέψουν μέχρι τότε, θα μπορέσουν να προσέλθουν οι Ελληνες στις εκκλησίες για να
ακούσουν τους αναστάσιμους ύμνους.

«Στις 26 Μαΐου θα ψαλλεί η πανηγυρική αναστάσιμη λειτουργία για να μπορούμε να πάμε όλοι» όπως
είπαν Ιεράρχες και την επομένη εορτή της Αναλήψεως θα μπορούμε να σουβλίσουμε τον
παραδοσιακό οβελία, πάντα υπό την προυπόθεση ότι θα έχουν αρθεί τα μέτρα γιατί τον
κορωνοϊό.

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Θεία Λειτουργία χωρίς πιστούς
στις εκκλησίες τη Μεγάλη
Εβδομάδα – Ανάσταση στις… 26
Μαΐου
01/04/2020, 22:42

Thema Insights

Πώς το μαγαζί της γειτονιάς
γίνεται e-shop στην εποχή της
καραντίνας
08/04/2020, 18:44
Ασφάλεια αυτοκινήτου έως -43%
από τον καναπέ σου!
06/04/2020, 13:30
Οι αθλητές δείχνουν το δρόμο
03/04/2020, 10:38

Σύμφωνα με εκκλησιαστικές πηγές έγινε αποδεκτή η εισήγηση του Αρχιεπισκόπου
Ιερώνυμου και υπήρξε ουσιαστικά στήριξη της Εκκλησίας στις αποφάσεις του πρωθυπουργού
Κυριάκου Μητσοτάκη και της υπουργού Παιδείας και Θρησκευμάτων Νίκης Κεραμέως.
Ψύχραιμη χαρακτηρίστηκε επίσης, η στάση του Μητροπολίτης Μεσσηνίας Χρυσόστομου.

«Ευχόμαστε και προσευχόμαστε, ο κίνδυνος να περάσει σύντομα, ώστε όλοι μαζί (Κλήρος και λαός) να
αξιωθούμε να εορτάσουμε την Λαμπροφόρο Ανάσταση του Κυρίου μας με πανηγυρική Αναστάσιμη
Παννυχίδα, κατά την Απόδοση της Μεγάλης Εορτής του Πάσχα, δηλαδή κατά το μεσονύκτιο μεταξύ Τρίτης
26 προς Τετάρτη 27 Μαΐου 2020» αναφέρεται στο ανακοινωθεν της ΔΙΣ

Easter The Holy Light will not be distributed in the territory

Μετά την έλευσή του από τα Ιεροσόλυμα, το Άγιο Φως θα μεταφερθεί μόνο στην
Εξαρχία του Παναγίου Τάφου
Στην Εξαρχία του Παναγίου Τάφου θα βρίσκεται το Άγιο Φως , μετά την έλευσή του από τα
Ιεροσόλυμα.
Σύμφωνα με τον υφυπουργό Εξωτερικών, Κωνσταντίνο Βλάσση, το Άγιο Φως δεν θα μεταφερθεί
σε ενορίες και δεν θα διανεμηθεί στους πιστούς, στο πλαίσιο των μέτρων προστασίας για την
αποτροπή της μετάδοσης του κορωνοϊού.
«Θα ήθελα να επαναλάβω ότι, μετά από συντονισμένες ενέργειες του Υπουργείου Εξωτερικών και με
την προσφορά της Aegean, το Άγιο Φως θα μεταφερθεί από τα Ιεροσόλυμα στην Αθήνα, το
Μεγάλο Σάββατο το απόγευμα. Από το αεροδρόμιο θα μεταφερθεί μόνον στην Εξαρχία του
Παναγίου Τάφου, όπου και θα φυλαχθεί. Υπογραμμίζεται ότι, στο πλαίσιο των μέτρων κατά της
πανδημίας του κορωνοϊού, δεν θα μεταφερθεί σε άλλες ενορίες ούτε θα διανεμηθεί στους πιστούς,
καθώς ισχύουν τα σχετικά μέτρα περιορισμού των μετακινήσεων», ανέφερε ο κ. Βλάσσης.

Empty Planes Fly ‘Holy Fire’ From Jerusalem Church to 10 Countries Amid Coronavirus

The sacred fire is taken out of the Church of the Holy Sepulcher in Jerusalem on Saturday, April 18,2020. Emil Salman

The annual Holy Fire ceremony in Jerusalem’s Old City, which is marked a day before Sunday’s
observance of Easter among Eastern Orthodox denominations, was held on Saturday on a greatly
reduced scale due to the coronavirus pandemic.
Normally tens of thousands of pilgrims come from a large number of countries, including Russia,
Greece and Egypt for the occasion, but this year, in coordination with the Israeli police and Foreign
Ministry and the Greek Orthodox Patriarchate, a small group of clergy attended the ceremony at the
Church of the Holy Sepulchre, which Christians believe is the site of the crucifixion and
resurrection of Jesus.
The Holy Fire, which for the faithful symbolizes the resurrection, was taken from the church
through the Old City’s Jaffa Gate and from there by motorcade, accompanied by a police escort, to
Ben-Gurion International Airport outside Tel Aviv. Ten aircrafts had landed at the airport earlier in
the day from ten different countries to carry the flame back home. The crews from the planes were
required to remain on board and diplomats stationed in Israel from the countries brought the Holy
Fire to the aircraft.
The Holy Fire rite in Jerusalem, which is observed on a day known as Holy Saturday or Great
Saturday, is one of the most important annual religious events in Israel. At the climax of the
ceremony, the Greek Orthodox patriarch enters the tomb, the edicule, and emerges with the Holy
Fire. It is then disseminated to the faithful in the Eastern Mediterranean and beyond using oil lamps
and torches.
During normal times, the ceremony is attended by clergy, members of the diplomatic corps and tens
of thousands of pilgrims who crowd the narrow alleyways of the Old City awaiting the sight of the
flame. The custom has been observed for hundreds of years in accordance with a set procedure that
maintains the status quo among the various Christian denominations that have a presence at the
Church of the Holy Sepulchre.
Following extensive consultations held by Israeli police and Foreign Ministry with the
denominations, an agreement was reached for the event to take place despite Israel’s restrictive
health regulations to combat the spread of the coronavirus.
It was agreed, for example, that the ceremony inside the church would only be attended by the
Greek Orthodox patriarch, the Armenian patriarch, the Coptic church archbishop and the Syriac
archbishop as well as four other members of the clergy. They were accompanied by two police
officers and a camera crew of two, who broadcast the ceremony live.
The Holy Fire is normally accompanied abroad by major church delegations to 11 countries in
Eastern and Central Europe. This year, however, the Foreign Ministry arranged for ten of the eleven
countries to dispatch an aircraft to bring the flame back home to awaiting masses of faithful.
(Uzbekistan, the 11th country, decided not to send a plane).
Instead of the usual church delegations, the countries’ diplomats accompanied the Holy Fire to Ben-
Gurion airport. Planes were sent from Russia, Ukraine, Greece, Georgia, Cyprus, Romania,
Moldova, Belarus, Poland and Kazakhstan. The flame was also transported over land to the West
Bank, Gaza and Jordan.
“We managed to maintain all of the frameworks of the formal ritual,” said Akiva Tor, who heads the
Foreign Ministry religious affairs division. Tor noted that the agreement with the churches included
arrangements to broadcast church masses to viewers abroad, while the usual large gatherings and
processions in the Old City were cancelled.
“We tried to adhere to the status quo to the greatest extent possible,” he said, adding that everyone
understood where departure from usual practice was necessary.

Jerusalem’s Church of the Holy Sepulchre closes amid coronavirus fears The closure, initially for a week, followed a meeting between Israeli police and church leaders.

Jerusalem’s Church of the Holy Sepulchre, revered in Christian tradition as the site of Jesus’s
crucifixion and burial, was closed on Wednesday as a precaution against the coronavirus.
The closure, initially for a week, followed a meeting between Israeli police and church leaders, said
Wadie Abu Nassar, spokesperson of the Assembly of Catholic Ordinaries of the Holy Land, after the
Israeli government announced tighter restrictions to curb the spread of the virus.
“The initial understanding is that this order is valid for one week, although nobody knows how long
this crisis will take,” he said.
Adeeb Joudeh, a Palestinian whose family holds one of the keys to the church, confirmed the
decision on Facebook.
The Holy Sepulchre lies in the Christian Quarter of Jerusalem’s walled Old City. A church was first
built there in the 4th century under Constantine the Great, the Roman emperor who converted to
Christianity.

The Greek Orthodox, Armenian Orthodox and Roman Catholic churches share custody of the
building. Others, including Copts, Ethiopian and Syrian Orthodox, also hold services there.
The closure comes in the build-up to Easter, the most important festival in the Christian calendar,
which Roman Catholics this year celebrate on April 12. Thousands of pilgrims and tourists would
normally flock to the city, whose streets are now virtually deserted.
Greek Orthodox celebrations are held a week later, including the traditional ceremony of the Holy
Fire, a colorful event symbolizing the resurrection of Jesus.
Abu Nassar said that, “if, God forbid, this situation goes on too long and it enters into the season of
Easter,” church authorities hoped to find arrangements to celebrate within the Israeli government’s
restrictions.
Such is the importance of the site, he said, that the denominations would try to ensure that
“celebrations and prayers will continue,” by small groups of clerics abiding by the rules.
However the health ministry’s limitation on gatherings of more than 10 people meant that pilgrims
and other public visitors would not be allowed inside, he said.
An Israeli police spokesman said the church was “closed to the public” but that – as at sites of other
faiths – religious authorities could permit very small numbers of individuals inside, if they adhered
to the guidelines.
The safety measures by Christian leaders in the Holy Land began last month when Roman Catholic
priests were told to place communion wafers into the hand only, rather than onto worshippers’
tongues, and to empty holy water fonts.
A few days later Bethlehem’s Church of the Nativity was closed after the discovery of seven cases
of coronavirus in the traditional birthplace of Jesus.
Jerusalem has sites sacred to Judaism, Christianity and Islam, and all three religions have taken
precautions.
Jewish authorities on Wednesday instructed all synagogues to close and to hold prayers outdoors,
for no more than 10 people at a time.
At the Western Wall, the holiest place where Jews are allowed to pray in Jerusalem, they have
instructed the faithful to refrain from holding mass prayers and from kissing the stones.
On Sunday, Muslim religious officials suspended all prayers in the hilltop compound around the
Dome of the Rock and Al-Aqsa Mosque, the third holiest place in Islam. The shrines themselves
had already been closed.

Orthodox ceremony of Holy Fire takes place in deserted Jerusalem.

Archbishop Pierbattista Pizzaballa, apostolic administrator of the Latin Patriarchate of Jerusalem stands at the entrance to the Church of the Holy Sepulchre for the Good Friday service amid

The Holy Fire ceremony typically draws tens of thousands of
worshippers to an imposing grey edicule in the Holy Sepulchre
that is believed to contain the tomb where Jesus lay two
thousand years ago.

JERUSALEM – The Holy Fire ceremony symbolising Jesus’ resurrection took place in a deserted
Jerusalem on Saturday, without the joyful throng of Orthodox Christian pilgrims who would
normally attend one of the most colourful spectacles of the Easter season.
Bells tolled above a near-empty Church of the Holy Sepulchre as the Greek Orthodox Patriarch,
Theophilos III, emerged from the crypt where Christians believe Jesus was buried, carrying the
flame and accompanied only by a handful of Orthodox clergy, some wearing masks to protect
against the coronavirus.
Outside in the medieval courtyard of the Holy Sepulchre, by tradition the site of Jesus’ crucifixion,
burial and resurrection, the plaza was empty of all but a few Israeli police and clerics maintaining
social distancing.
The Holy Fire ceremony typically draws tens of thousands of worshippers to an imposing grey
edicule in the Holy Sepulchre that is believed to contain the tomb where Jesus lay two thousand
years ago.
Sunbeams that pierce through a skylight in the church’s dome are believed by worshippers to ignite
a flame deep inside the crypt, a mysterious act considered a Holy Saturday miracle each year before
Orthodox Easter Sunday.
Jerusalem’s Greek Orthodox Patriarch then lights a candle with the Holy Fire and disperses it to the
faithful.
In normal years this would be to the thousands of tiny candles held by cheering worshippers packed
into the corridors and passageways of the building.
But with Jerusalem under lockdown only a few clergy were present inside the church to received
the flame from the patriarch.
TV footage showed a handful of Greek, Armenian and Coptic Orthodox clergy, garbed in black and
wearing blue face masks, standing outside the sealed tomb’s wooden door.
The Holy Sepulchre church, like others in the Holy Land, was closed to the public last month amid
precautions against the spread of coronavirus.
The Greek Orthodox and Armenian Orthodox churches share custody of the building with Roman
Catholics, who celebrated Easter last week.
Jerusalem has sites sacred to Judaism, Islam and Christianity. Leaders of all three religions have
closed holy sites and urged followers to celebrate festivals at home this year.

Church How to prepare for Easter and the closed Divine Liturgies

Ο Αρχιεπίσκοπος
Ιερώνυμος
έδωσε τον τόνο
αναφερόμενος
«στην ανάγκη να
παραμένουμε και
να
προσευχόμαστε
στα σπίτια μας
μετατρέποντάς
τα σε μικρές
Εκκλησίες»
Η Εκκλησία φαίνεται να προσαρμόστηκε στις κυβερνητικές αποφάσεις για τα περιοριστικά
μέτρα που ισχύουν στους ναούς σε μία προσπάθεια μην υπάρχουν περιπτώσεις παραβίασης
των μέτρων ενόψει Πάσχα. Ο Αρχιεπίσκοπος Ιερώνυμος έδωσε τον τόνο αναφερόμενος «στην
ανάγκη να παραμένουμε και να προσευχόμαστε στα σπίτια μας μετατρέποντάς τα σε μικρές Εκκλησίες».
Ενταση, ωστόσο, δημιουργήθηκε το πρωί της Κυριακής σε ναό της Πάτρας, καθώς, σύμφωνα
με πληροφορίες, στην εκκλησία της Αγίας Τριάδας συγκεντρώθηκαν δεκάδες πιστοί, που
έσπευσαν στο ναό μετά από πρόσκληση του ιερέα για να κοινωνήσουν και να λάβουν
αντίδωρο. Αποτέλεσμα της παρουσίας των αστυνομικών δυνάμεων ήταν να προκληθεί όξυνση
των πνευμάτων, δεδομένου ότι πολλοί κάτοικοι βγήκαν στα μπαλκόνια αντιλαμβανόμενοι τι είχε
συμβεί και διαμαρτύρονταν για την παρουσία της Αστυνομίας, ενώ άλλοι ζητούσαν από τους
αστυνομικούς να απομακρύνουν τον κόσμο από την εκκλησία για να μην υπάρξει κίνδυνος
μετάδοσης του κορωνοϊού.
Τελικά η ένταση τερματίστηκε με τους αστυνομικούς να επιδίδουν σε πολλούς από τους
παρεβρισκόμενους πρόστιμα, καθώς δεν είχαν βεβαίωση εξόδου. Ακολούθησαν διευκρινίσεις
ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ
Ιερώνυμος στον ΑΝΤ1:
Συγκλονιστική η απόφαση να
ανασταλούν οι Θείες Λειτουργίες
και οι Ακολουθίες
05/04/2020, 15:15
Thema Insights
Πώς το μαγαζί της γειτονιάς
γίνεται e-shop στην εποχή της
καραντίνας
08/04/2020, 18:44
Ασφάλεια αυτοκινήτου έως -43%
από τον καναπέ σου!
06/04/2020, 13:30
Οι αθλητές δείχνουν το δρόμο
03/04/2020, 10:38
για αυτά που έγιναν στον ναό της Αγίας Τριάδος Πατρών από την οικεία Μητρόπολη,
σύμφωνα με την οποία δεν τελέσθηκε θεία λειτουργία και ο ναός άνοιξε μόνο για ατομική
προσευχή.
Σύμφωνα με την τελευταία απόφαση της ΔΙΣ θα έχουμε Ανάσταση τα μεσάνυχτα της Τρίτης 26
Μαΐου, ημέρα της απόδοσης της εορτής του Πάσχα, ενώ οι ακολουθίες της Μεγάλης
Εβδομάδας θα γίνουν κανονικά αλλά κεκλεισμένων των θυρών για να τις παρακολουθήσουν οι
πιστοί από την τηλεόραση ή διαδικτυακά.
Η νέα ΚΥΑ θα προβλέπει Λειτουργίες κεκλεισμένων των θυρών, χωρίς πιστούς, κατά τη
διάρκεια της Μεγάλης Εβδομάδας, λόγω των περιορισμών για τον κορωνοϊό, όπως άλλωστε
αποφάσισε και η Διαρκής Ιερά Σύνοδος από τις 12 Απριλίου Κυριακή των Βαίων.Επίσης, η Ιερά
Σύνοδος προτρέπει όλους τους πιστούς να παραμένουν στο σπίτι τους, όπως έχει διατάξει και η
πολιτεία.
Σε συνέντευξη του στον ΑΝΤ1 ο Αρχιεπίσκοπος Ιερώνυμος μίλησε για την δύσκολη περίοδο
που διανύουμε, ενώ έκανε λόγο και για την απόφαση να ανασταλούν όλες οι Θείες Λειτουργίες
και οι Ακολουθίες και να διεξάγονται χωρίς την παρουσία και την συμμετοχή πιστών
χαρακτηρίζοντας συγκλονιστικό το γεγονός.

Orthodox Christians mark Easter in nearempty Jerusalem

more on Jerusalem
• ‘Painful’: Al-Aqsa closed for Ramadan over coronavirus3 days ago
• An ‘extraordinary’ Easter in Jerusalem amid coronavirus closures last week
• Israel arrests Palestinian governor of Jerusalem2 weeks ago
• Friday prayer at home for most but some risk infection at mosqueslast month
A small group of Christian clergy celebrated on Saturday the Holy Fire ceremony at the Church of
the Holy Sepulchre in a deserted Jerusalem as pilgrims who normally attended the ancient ritual
stayed home due to the coronavirus pandemic.
Clergymen entered the Edicule, a chamber built on the site where Christians believe Jesus was
buried two thousand years ago and rose from the dead after being crucified. Bells tolled above a
near-empty church as the Greek Orthodox Patriarch, Theophilos III, emerged from the crypt
carrying a candle lit by the flame. The source of the flame is a closely-guarded secret.
Clerics from different Orthodox denominations then circled around inside the empty church,
chanting prayers that echoed off the walls. In the medieval courtyard outside, instead of the tens of
thousands of worshippers who usually attend the ceremony, there were a few Israeli police and
clerics maintaining social distancing.
Traditional festival
Sunbeams that pierce through a skylight in the church’s dome are believed by worshippers to ignite
a flame deep inside the crypt, a mysterious act considered a Holy Saturday miracle each year before
Orthodox Easter Sunday.
Jerusalem’s Greek Orthodox Patriarch then lights a candle with the Holy Fire and disperses it to the
faithful. The Greek Orthodox and Armenian Orthodox churches share custody of Church of the
Holy Sepulchre with Roman Catholics, who celebrated Easter last week.
In normal years there would be thousands of tiny candles held by cheering worshippers packed into
the passageways of the building. But this year only a handful of Greek, Armenian, Russian and
Coptic clergy, many garbed in black and wearing face masks, were present inside the church to
receive the flame from the patriarch.
An Armenian priest wearing a protective mask and gloves passes on the Holy Fire lit in the church
of the Holy Sepulchre [Ahmad Gharabli/AFP]
Ripples of applause broke out from a small group in Jerusalem awaiting the flame outside the
church, including envoys from Orthodox Christian countries.
As the fire passed through the Christian Quarter of the Old City, worshippers who had been unable
to attend the church ceremony thronged into the back streets to receive it, ignoring coronavirus
restrictions as they chanted, banged drums, waved crucifixes and climbed on each others’ shoulders.
The flame was also transported by oil lamp a few miles south to the Palestinian town of Bethlehem
in the occupied West Bank, where clergy witnessed the Holy Fire arrive at the Church of the
Nativity.
The church, revered in tradition as Jesus’s birthplace, has been closed for weeks because of a
coronavirus outbreak in Bethlehem, as have other churches in the Holy Land.
As Israel has reported more than 13,000 coronavirus infections and 158 deaths, it made special
arrangements with church leaders to allow the holy flame to be carried abroad to other Orthodox
communities.
Because anyone entering Israel must go into quarantine, foreign dignitaries coming to pick up the
flame will receive it in special containers on their planes and immediately return home.
Jerusalem has sites sacred to Judaism, Islam and Christianity. Leaders of all three religions have
closed holy sites or restricted access, and have urged followers to celebrate festivals at home this
year.

Patriarch’s house: With pain of soul he had to make the decision to extend the measures and for Holy Week

Για να προστατευτείτε όλοι ανεξαιρέτως, αναφέρει ο Οικουμενικός
Πατριάρχης Βαρθολομαίος σε μήνυμα του προς τους πιστούς σήμερα Σάββατο
του Λαζάρου και ενόψει της Μεγάλης Εβδομάδας
Με πόνο ψυχής έπρεπε να πάρουμε την απόφαση για κλειστούς Ναούς και την παράταση των
μέτρων και την Μεγάλη Εβδομάδα λέει ο Οικουμενικός Πατριάρχης Βαρθολομαίος σε μήνυμα του
προς τους πιστούς σήμερα Σάββατο του Λαζάρου και ενόψει της Μεγάλης Εβδομάδας. Και
συνεχίζει λέγοντα ς οτι αυτό έγινε για να προστατευτούν όλοι ανεξαιρέτως. «Τό ράσο τοῦ
Πατριάρχου ὄφειλε νά σκεπάσει τίς ζωές σας καί πάλι, ὅπως πολλές φορές στήν ἱστορία τοῦ
μαρτυρικοῦ Θρόνου τῆς Κωνσταντινουπόλεως» λέει χαρακτηριστικά ο Οικουμενικός Πατριάρχης
και επισημαίνει: «Νά εἶσθε βέβαιοι, ἀδελφοί καί τέκνα, ὅτι, ἄν ἐσεῖς πονᾶτε γιά τούς κλειστούς
Ναούς, ὁ Πατριάρχης σας ὀδυνᾶται καί ὑποφέρει. Ὅμως, σᾶς διαβεβαιῶ ὅτι δέν γινόταν
διαφορετικά. Στίς κρίσιμες ὧρες τῆς πανδημίας, οἱ ἰατροί καί οἱ εἰδικοί ἐπιστήμονες εἰσηγοῦνται,
καί οἱ Κυβερνήσεις λαμβάνουν τά ἀπαραίτητα μέτρα. Καί ἐμεῖς πρέπει νά συμβάλουμε στήν
προστασία τῶν ἀδελφῶν μας. Καί βεβαίως προσευχόμαστε στόν Θεό τῆς ἀγάπης, τόν ἰατρό τῶν
ψυχῶν καί τῶν σωμάτων ἡμῶν, νά ἐνισχύσει τούς ἀσθενοῦντας στή δοκιμασία τους, νά βοηθήσει
στό δύσκολο ἔργο τῶν ἰατρῶν, τῶν νοσηλευτῶν καί ὅλων ἐκείνων πού ἀγωνίζονται μέ αὐτοθυσία
γιά τήν ἀντιμετώπιση τοῦ μεγάλου αὐτοῦ προβλήματος»
Αναλυτικά το μήνυμα του Οικουμενικού Πατριάρχη Βαρθολομαίου έχει ως εξής:
Μία ἀκόμη Ἁγία καί Μεγάλη Τεσσαρακοστή ἔφθασε στό τέλος της. Σήμερα ἑορτάσαμε χαρμόσυνα
τήν ἀνάσταση τοῦ ἐπιστηθίου φίλου τοῦ Χριστοῦ Λαζάρου, ἡ ὁποία ἀποτελεῖ τήν προτύπωση τῆς
«κοινῆς ἀναστάσεως». Αὔριο θά χαροῦμε τήν ἑορτή τῶν Βαΐων καί θά ψάλουμε τό «Εὐλογημένος
ὁ ἐρχόμενος ἐν ὀνόματι Κυρίου, ὡσαννά ὁ ἐν τοῖς ὑψίστοις».
Εἰσερχόμαστε, λοιπόν, μέ κατάνυξη καί ταπείνωση, στήν Ἁγία καί Μεγάλη Ἑβδομάδα, ἔχοντας
διατρέξει μία Μεγάλη Τεσσαρακοστή διαφορετική ἀπό τίς προηγούμενες. Ἡ πανδημία τοῦ νέου
κορωνοϊοῦ ἄλλαξε τήν καθημερινότητά μας καί τήν ἐκκλησιαστική μας ζωή. Ἔκλεισαν οἱ ναοί γιά
τούς πιστούς. Ἡ πανίερη γεύση τῆς Θείας Κοινωνίας λείπει ἀπό τά αἰσθητήριά τους. Δέν βλέπουν
τό πρόσωπο τῶν ἀδελφῶν ἐν συνάξει, στεροῦνται τίς κατανυκτικές ἀκολουθίες καί τήν εὐωδία τοῦ
θυμιάματος. Σίγουρα προκαλοῦν ὅλα αὐτά μιά αἴσθηση ἀλλοτρίωσης. Μένουμε στό σπίτι μας γιά
νά προφυλαχθοῦμε ἀπό τόν φονικό ἰό, ἀλλά ἀπουσιάζουμε ἀπό τόν «οἶκον τοῦ Πατρός», στόν
ὁποῖον ὄχι μόνον αἰσθάνονται οἱ Ὀρθόδοξοι «σάν στό σπίτι τους», ἀλλά ὁ ὁποῖος «εἶναι τό σπίτι
τους».
Καί ὅμως! Μέ πόνο ψυχῆς ἔπρεπε νά πάρουμε τήν ἀπόφαση παράτασης τῶν μέτρων αὐτῶν καί γιά
τήν Μεγάλη Ἑβδομάδα. Γιά νά προστατευτεῖτε ὅλοι ἀνεξαιρέτως. Τό ράσο τοῦ Πατριάρχου ὄφειλε
νά σκεπάσει τίς ζωές σας καί πάλι, ὅπως πολλές φορές στήν ἱστορία τοῦ μαρτυρικοῦ Θρόνου τῆς
Κωνσταντινουπόλεως.
Νά εἶσθε βέβαιοι, ἀδελφοί καί τέκνα, ὅτι, ἄν ἐσεῖς πονᾶτε γιά τούς κλειστούς Ναούς, ὁ Πατριάρχης

σας ὀδυνᾶται καί ὑποφέρει. Ὅμως, σᾶς διαβεβαιῶ ὅτι δέν γινόταν διαφορετικά. Στίς κρίσιμες ὧρες
τῆς πανδημίας, οἱ ἰατροί καί οἱ εἰδικοί ἐπιστήμονες εἰσηγοῦνται, καί οἱ Κυβερνήσεις λαμβάνουν τά
ἀπαραίτητα μέτρα. Καί ἐμεῖς πρέπει νά συμβάλουμε στήν προστασία τῶν ἀδελφῶν μας. Καί
βεβαίως προσευχόμαστε στόν Θεό τῆς ἀγάπης, τόν ἰατρό τῶν ψυχῶν καί τῶν σωμάτων ἡμῶν, νά
ἐνισχύσει τούς ἀσθενοῦντας στή δοκιμασία τους, νά βοηθήσει στό δύσκολο ἔργο τῶν ἰατρῶν, τῶν
νοσηλευτῶν καί ὅλων ἐκείνων πού ἀγωνίζονται μέ αὐτοθυσία γιά τήν ἀντιμετώπιση τοῦ μεγάλου
αὐτοῦ προβλήματος. Ἡ πρωτόγνωρη κρίση ἀνέδειξε τήν δύναμη καί τήν ἀξία τῆς ἀγάπης καί τῆς
ἀλληλεγγύης, πού ὑπερβαίνουν τό ἀνθρώπινο μέτρο καί ἔχουν τή σφραγίδα Θείας δωρεᾶς.
Πρέπει νά κατανοήσουμε καί νά ἀποδεχθοῦμε ὅτι μέ τά μέτρα αὐτά δέν θίγεται ἡ πίστη μας. Δέν
μειώνεται διόλου ἡ κεντρική θέση τοῦ Ναοῦ καί τῶν τελουμένων ἐν αὐτῷ στή ζωή τῶν πιστῶν. Τά
προσωρινά περιοριστικά μέτρα δέν εἶναι ἀποφάσεις κατά τῆς Ἐκκλησίας. Δέν ἀναφέρονται στήν
ἰδιότητά μας ὡς πιστῶν, ἀλλά ὡς ἀνθρώπων «σάρκα φορούντων καί τόν κόσμον οἰκούντων».
Συνεχίζουμε, λοιπόν, καί ἐμεῖς τήν ἐφαρμογή τῶν ἐκτάκτων μέτρων μέ συνέπεια. Πάσχα δέν εἶναι
στήν Παράδοσή μας μόνον ἡ μία «κλητή καί ἁγία ἡμέρα». Πάσχα εἶναι ὅλη ἡ ζωή τῆς Ἐκκλησίας.
Ἀνάσταση εἶναι ἡ «δόξα τῆς Ἐκκλησίας» καί ὁ «πλοῦτος τῆς Βασιλείας». Ἡ Ἀνάσταση εἶναι
ὁλόκληρη ἡ πίστη, τό ἦθος καί ὁ πολιτισμός τῆς Ὀρθοδοξίας. Πάσχα εἶναι κάθε Θεία Λειτουργία.
Ἀνάσταση εἶναι κάθε ταπεινό ἐξωκκλήσι, κάθε ἱερός ναός. Οἱ Ἅγιοι καί οἱ Μάρτυρες τῆς πίστεως,
οἱ ἱερές εἰκόνες πού προσκυνοῦμε, κάθε πράξη ἀγάπης καί φιλανθρωπίας, ἀναδίδουν τό ἄρωμα τῆς
Ἀναστάσεως. Ἡ ζωή τῶν πιστῶν εἶναι καθημερινό Πάσχα. Γνωρίζουμε τί σημαίνει Ἀνάσταση,
ἐπειδή ξέρουμε τί θά πεῖ Σταυρός. Εἴμαστε ἡ Ἐκκλησία τοῦ Σταυροῦ καί τῆς Ἀναστάσεως. Ἔχουμε
πεῖρα τοῦ Σταυροῦ καί γεύση τῆς Ἀναστάσεως καί γι ̓ αὐτό διακηρύσσουμε γεγονυίᾳ τῇ φωνῇ:
«Ἰδού γάρ ἦλθε διά τοῦ Σταυροῦ χαρά ἐν ὅλῳ τῷ κόσμῳ».
Ἔτσι, αὐτή τήν Μεγάλη Ἑβδομάδα καί αὐτό τό Πάσχα, ἀγαπητοί Χριστιανοί, ὁ Πατριάρχης σας
καί οἱ κληρικοί τοῦ Φαναρίου θά προσευχόμαστε ἐντονώτερα γιά ὅλους σας. Ἐδῶ στό μέγα
Μοναστήρι τῆς Ὀρθοδοξίας, θά θέσουμε τά ὀνόματά σας μέ ἀγάπη στό Ποτήριο τῆς Ζωῆς. Ἐσεῖς
εἶσθε οἱ «δι ̓ εὐλόγους αἰτίας ἀπολειφθέντες», γιά τούς ὁποίους παρακαλοῦμε τόν Κύριο: «Σῶσον,
Κύριε, τόν λαόν σου καί εὐλόγησον τήν κληρονομίαν σου». Δέν θά πάρετε τό «Ἅγιον Φῶς» τό
Πάσχα σέ λαμπάδες, θά μεταγγισθῆ ὅμως στίς καρδιές σας. Νά ἀνοίξετε τίς καρδιές σας τήν
φωταυγῆ Νύκτα τῆς Ἀναστάσεως καί νά λάμψει σ ̓ αὐτές τό φῶς ἀπό τήν ἀκοίμητη κανδήλα τῆς
Ἁγίας τοῦ Χριστοῦ Μεγάλης Ἐκκλησίας. «Ἀδειάστε» ἐλεύθερα «τόν ἑαυτόν σας ἀπό τόν ἑαυτόν
σας» γιά νά φωτισθῆτε ἀπό τό ἀνέσπερο φῶς τοῦ ἀναστάντος Χριστοῦ. Καί τότε θά γίνετε κι ἐσεῖς
«τό φῶς τοῦ κόσμου», ὅπως ἤθελε ὁ Κύριός μας νά εἶναι αὐτοί πού Τόν ἀκολουθοῦν.